Spring naar inhoud

Gerard van Kouwen bij zijn bijenkasten

Gerard van Kouwen bij zijn bijenkasten© RTV Utrecht

De beslissing van de provincie Utrecht om te stoppen met het uitroeien van de Aziatische hoornaar, valt niet goed bij de imkervereniging in Zeist. De imkers vrezen dat het aantal nesten van de hoornaar zal exploderen en dat daardoor nog meer bijen zullen verdwijnen. Volgens de provincie worden nesten niet meer in alle gevallen weggehaald, maar gebeurt dat alleen nog in de buurt van speeltuinen, recreatiegebieden en beschermde natuurgebieden. Op andere plekken heeft de hoornaar straks vrij spel.

"Dat is slecht nieuws", reageert Gerard van Kouwen van de NBV Zeist. "Het is duidelijk dat ze ervoor hebben gekozen om niet meer actief te ruimen. Als we er niets aan doen, weten we dat er ieder jaar vier keer zoveel nesten bijkomen. We weten ook wel dat je het niet kan tegenhouden, maar je kunt wel proberen het beheersbaar te houden."

Hoornaars wachten de bijen op

Het beheersbaar houden van het insect is namelijk van groot belang om de bijenpopulaties in stand te houden. Van Kouwen: "Ongeveer één nest hoornaars consumeert 12 tot 13 kilo insecten. Ongeveer de helft ervan zijn bijen, en de andere helft zijn vlinders, libellen, andere insecten Ze pakken wat ze pakken kunnen. En dat is natuurlijk voor de biodiversiteit een probleem."

Hij weet er alles van, want ook de bijen van Van Kouwen zijn het slachtoffer van het insect. "Wij kunnen zeggen dat ongeveer de helft van de volken door de hoornaar is weggevaagd. Imkers die twee volken hadden, die hebben geen volken meer. Die zijn opgegeten door de hoornaar." De hoornaars wachten de bijen op. Ze vliegen voor de bijenkasten en als er een bij uitkomt, grijpen ze die. "Ze knippen de kop eraf en nemen het lichaam mee naar hun nest. Ze zijn heel erg wild", aldus de imker.

Uitroeien geen doel

Van Kouwen zegt dat het uitroeien van de hoornaar niet het doel is. Maar niets doen is ook geen optie, vindt hij. "Maar we moeten het nu echt aanpakken. Anders krijgen we het niet meer teruggeduwd. Uitroeien is nooit onze insteek geweest, omdat we zien dat het niet werkt." Bij de vereniging zijn ze ook teleurgesteld. Nu zijn vrijwilligers heel actief in het melden van de nesten. "Al het voorwerk deden wij." Stoppen met het melden doen ze dan ook niet. "Wij gaan door en gelukkig is er, zeker ook in Zeist, goede samenwerking met gemeenten. Om te zorgen dat we zoveel mogelijk die hoornaar opsporen."

De provincie Utrecht bouwt de bestrijding van de Aziatische hoornaar af. De afgelopen jaren liet de provincie nesten nog actief opsporen en verwijderen, maar dat blijkt vergeefse moeite, want het aantal nesten is explosief toegenomen van zeven in 2023 naar bijna 500 vorig jaar.

"Er zijn inmiddels zoveel van deze invasieve wespen aanwezig, dat uitroeien niet meer mogelijk is", zo licht de provincie het besluit toe.

Utrecht gaat net als andere provincies in het zuiden en midden van Nederland over op een 'gerichte aanpak'. Gelderland, Limburg, Noord-Brabant, Noord-Holland, Zeeland en Zuid-Holland concludeerden eerder al dat het niet meer lukt om de Aziatische hoornaar uit te roeien.

Campings, speeltuinen en schoolpleinen

De provincie Utrecht laat dit jaar wel nog nesten weghalen bij onder meer campings, speeltuinen, schoolpleinen, sportvelden en recreatiegebieden. Daarna draagt de provincie dat over aan gemeenten. In en om Natura 2000-gebieden blijft Utrecht de wespen wel bestrijden, omdat ze een gevaar vormen voor de biodiversiteit.