Spring naar inhoud

Na een paar proeven gaat het Hoogheemraadschap van Delfland nu op grote schaal Amerikaanse rivierkreeften in het water vangen. De kreeften graven in dijken en oevers en zorgen ervoor dat de waterkwaliteit en biodiversiteit in het water achteruitgaan.

Op 170 locaties, verspreid over het werkgebied van Delfland in de provincie Zuid-Holland, wil het waterschap de explosief gegroeide populatie rivierkreeften fors terugdringen. Het wegvangen van de diertjes in 59 kilometer aan water kost zeker 20 miljoen euro.

Al tien jaar praten betrokken overheden over een effectieve aanpak van de uitheemse rivierkreeften. Het ministerie van Landbouw en Natuur, dat volgens de waterschappen verantwoordelijk is voor de aanpak, weigert vooralsnog hiervoor geld uit te trekken.

Delfland dreigde vorig jaar naar de rechter te stappen als het ministerie geen actie onderneemt. "De impact van de Amerikaanse rivierkreeft op andere dieren en plantensoorten is zo negatief, dat we een stap naar voren zetten",  zegt Stijn van Boxmeer, dagelijks bestuurder van het waterschap. "De fase van onderzoeken en kennis vergaren is voorbij, we gaan het nu grootschalig aanpakken."

In een groot deel van Nederland komen rivierkreeften voor, maar de problemen zijn het grootst in het westen. In bijna het hele Delfland-gebied, dat van Den Haag tot aan Rotterdam loopt, zit de schadelijke rode Amerikaanse rivierkreeft in het water: gemiddeld 1 tot 4 stuks per vierkante meter. Het waterschap wil de populatie binnen drie jaar reduceren tot 0,6 per vierkante meter, omdat dan de negatieve effecten zouden verdwijnen. Het wegvangen van de diertjes is arbeidsintensief en duur.

BRON: OMROEPWEST / 14 JANUARI 2026

Uitheemse rivierkreeften zorgen voor steeds grotere problemen in sloten en vaarten in de regio. Hoogheemraadschap van Delfland verwacht dat de overlast de komende jaren verder toeneemt en nog steeds hard naar een effectieve aanpak. Om tot een grootschalige oplossing te komen, organiseerde het waterschap een seminar.

'De laatste tien jaar is het aantal rivierkreeften in Delfland explosief toegenomen. In het hele gebied van Delfland gaat het om miljoenen dieren. Dat betekent dat op iedere vierkante meter één tot vijf rivierkreeften zitten. Via de aquariumhandel en restaurants kwam de Amerikaanse rivierkreeft in de jaren tachtig in Nederland. Dankzij het milde klimaat en het gebrek aan natuurlijke vijanden, vermeerderen ze zich sinds een aantal jaar enorm.

De gevolgen zijn volgens Delfland duidelijk zichtbaar. Rivierkreeften graven oevers kapot, eten waterplanten en verdringen andere soorten. Dat leidt tot een afname van biodiversiteit en een slechtere waterkwaliteit.

Visser vangt kreeften

Een echte structurele oplossing voor het probleem is er nog niet. Wat Delfland nu vooral doet, is het gericht vangen van rivierkreeften in geselecteerde gebieden. Hierbij vangt een visser met fuiken en korven de rivierkreeften uit het water. In Vlaardingen, Den Haag en in de Delftse Hout zijn hiermee goede resultaten geboekt. In drie jaar tijd is daar tachtig procent van de rivierkreeften afgevangen.

Nadelen

Toch heeft deze aanpak zijn nadelen. Zo moet iedere week fuik voor fuik worden geleegd en naast rivierkreeften worden ook andere waterdieren hierin gevangen. Daarnaast hangt er een hoog prijskaartje aan deze methode, omdat het allemaal handwerk is. Daarbij is afvangen ook geen definitieve oplossing. Na één tot twee jaar komen de kreeften weer terug. Gericht afvangen heeft alleen zin in combinatie met andere maatregelen in het watersysteem.

'Samen sterker'

Om tot een bredere aanpak te komen hield het hoogheemraadschap het seminar 'Samen sterker tegen rivierkreeften'. Beleidsmakers, waterschappen, gemeenten, onderzoekers en ondernemers spraken daar over mogelijke oplossingen. Onderzoek wijst onder meer op de rol van natuurlijke oevers, waar minder kreeften voorkomen doordat wortels en roofdieren de dieren tegenwerken.

Doorbraak in Leiden

In Leiden lijkt er ondertussen wel een doorbraak te zijn in het verminderen van het aantal rivierkreeften. Daar heeft een proef met het 'natuurvriendelijk' inrichten van de oevers van een sloot geleid tot een forse afname van het aantal rivierkreeften.