Spring naar inhoud

BRON: OMROEPWEST / 14 JANUARI 2026

Uitheemse rivierkreeften zorgen voor steeds grotere problemen in sloten en vaarten in de regio. Hoogheemraadschap van Delfland verwacht dat de overlast de komende jaren verder toeneemt en nog steeds hard naar een effectieve aanpak. Om tot een grootschalige oplossing te komen, organiseerde het waterschap een seminar.

'De laatste tien jaar is het aantal rivierkreeften in Delfland explosief toegenomen. In het hele gebied van Delfland gaat het om miljoenen dieren. Dat betekent dat op iedere vierkante meter één tot vijf rivierkreeften zitten. Via de aquariumhandel en restaurants kwam de Amerikaanse rivierkreeft in de jaren tachtig in Nederland. Dankzij het milde klimaat en het gebrek aan natuurlijke vijanden, vermeerderen ze zich sinds een aantal jaar enorm.

De gevolgen zijn volgens Delfland duidelijk zichtbaar. Rivierkreeften graven oevers kapot, eten waterplanten en verdringen andere soorten. Dat leidt tot een afname van biodiversiteit en een slechtere waterkwaliteit.

Visser vangt kreeften

Een echte structurele oplossing voor het probleem is er nog niet. Wat Delfland nu vooral doet, is het gericht vangen van rivierkreeften in geselecteerde gebieden. Hierbij vangt een visser met fuiken en korven de rivierkreeften uit het water. In Vlaardingen, Den Haag en in de Delftse Hout zijn hiermee goede resultaten geboekt. In drie jaar tijd is daar tachtig procent van de rivierkreeften afgevangen.

Nadelen

Toch heeft deze aanpak zijn nadelen. Zo moet iedere week fuik voor fuik worden geleegd en naast rivierkreeften worden ook andere waterdieren hierin gevangen. Daarnaast hangt er een hoog prijskaartje aan deze methode, omdat het allemaal handwerk is. Daarbij is afvangen ook geen definitieve oplossing. Na één tot twee jaar komen de kreeften weer terug. Gericht afvangen heeft alleen zin in combinatie met andere maatregelen in het watersysteem.

'Samen sterker'

Om tot een bredere aanpak te komen hield het hoogheemraadschap het seminar 'Samen sterker tegen rivierkreeften'. Beleidsmakers, waterschappen, gemeenten, onderzoekers en ondernemers spraken daar over mogelijke oplossingen. Onderzoek wijst onder meer op de rol van natuurlijke oevers, waar minder kreeften voorkomen doordat wortels en roofdieren de dieren tegenwerken.

Doorbraak in Leiden

In Leiden lijkt er ondertussen wel een doorbraak te zijn in het verminderen van het aantal rivierkreeften. Daar heeft een proef met het 'natuurvriendelijk' inrichten van de oevers van een sloot geleid tot een forse afname van het aantal rivierkreeften.

In de strijd tegen de Aziatische hoornaar worden lentevallen massaal verdeeld. Insecten groter dan de Aziatische hoornaar kunnen deze vallen normaal niet betreden. Insecten kleiner dan de Aziatische hoornaar kunnen niet verdrinken en de val weer verlaten. Hierdoor worden deze vallen als selectief beschouwd.

De selectiviteit van deze vallen is echter nog niet bewezen op grote schaal in Vlaanderen. De lokstof die wordt gebruikt is namelijk heel aantrekkelijk voor een brede waaier aan insecten. Bijkomend is er nog onvoldoende onderzoek gebeurd naar de effecten van deze vallen op populatieniveau van de Aziatische hoornaar. Leidt het afvangen van koninginnen in de lente wel tot minder nesten in het najaar? Het antwoord op deze vraag is tot op vandaag nog onduidelijk.

Daarom wordt het Mijn Tuinlab project ‘lentevallen Aziatische hoornaar’ verlengd in 2026! Dit is het laatste jaar dat dit project doorgaat en dus ook de laatste kans om jouw steentje hieraan bij te dragen. Het doel van dit project is om voor Vlaanderen als centraal registratiepunt te dienen van alle vangsten van Aziatische hoornaar in een lenteval. Door alle data te bundelen kunnen we beter de effecten van deze vallen op zowel de Aziatische hoornaar als onze biodiversiteit onderzoeken.

Vespa - Watch is op zoek naar deelnemers met een lenteval Aziatische hoornaar in hun tuin! Heb je interesse om bij te dragen aan dit onderzoek? Schrijf je in voor dit project en registreer zo frequent mogelijk alle vangst van jouw lenteval van 1 maart 2026 tot en met 31 mei 2026.