Spring naar inhoud

De provincie Utrecht bouwt de bestrijding van de Aziatische hoornaar af. De afgelopen jaren liet de provincie nesten nog actief opsporen en verwijderen, maar dat blijkt vergeefse moeite, want het aantal nesten is explosief toegenomen van zeven in 2023 naar bijna 500 vorig jaar.

"Er zijn inmiddels zoveel van deze invasieve wespen aanwezig, dat uitroeien niet meer mogelijk is", zo licht de provincie het besluit toe.

Utrecht gaat net als andere provincies in het zuiden en midden van Nederland over op een 'gerichte aanpak'. Gelderland, Limburg, Noord-Brabant, Noord-Holland, Zeeland en Zuid-Holland concludeerden eerder al dat het niet meer lukt om de Aziatische hoornaar uit te roeien.

Campings, speeltuinen en schoolpleinen

De provincie Utrecht laat dit jaar wel nog nesten weghalen bij onder meer campings, speeltuinen, schoolpleinen, sportvelden en recreatiegebieden. Daarna draagt de provincie dat over aan gemeenten. In en om Natura 2000-gebieden blijft Utrecht de wespen wel bestrijden, omdat ze een gevaar vormen voor de biodiversiteit.

Joop Verbeeth uit Giessenburg start een actie om de Aziatische hoornaar te bestrijden. Hij biedt dorpsgenoten gratis vallen aan om voorjaarskoninginnen te vangen voordat ze nieuwe nesten kunnen bouwen. Deelnemers krijgen bij de val het recept van de lokstof. Zodra de temperatuur oploopt, komt de geur vrij waar de koningin van de Aziatische hoornaar op afkomt. Andere bestuivende insecten kunnen ontsnappen uit de val. Iedereen controleert zelf zijn val. Een gevangen koningin gaat in de vriezer en wordt gemeld op waarneming.nl.

Drie nesten vorig jaar in dorpskern

De Aziatische hoornaar schaadt de biodiversiteit en is gevaarlijk voor mensen met een allergie. Iedere voorjaarskoningin die nu wordt weggevangen, voorkomt een zomernest met meer dan 30.000 werksters. In oktober jaagt zo’n zomernest per dag op circa vijf kilo bestuivende insecten. Vorig jaar telde de dorpskern Giessenburg drie zomernesten met in totaal circa 90.000 werksters.

Risico voor ecosystem

Onderzoek toont aan dat bij een bezettingsgraad van 10 tot 12 zomernesten per vierkante kilometer de bestuivende insecten sterk afnemen. "Daarmee is er risico voor een cascade van effecten voor het hele ecosystem", schrijft emeritus hoogleraar Jacques J.M. van Alphen in een rapport voor de Nederlandse Bijenhouders Vereniging uit november 2025. Als geen beheer op gang komt, wordt die grens binnen vier tot vijf jaar bereikt.

Zes steken fataal voor kind

Iedere zomernest laat in oktober 100 tot 200 jonge bevruchte koninginnen vrij die proberen te overwinteren. Zij starten in het volgende voorjaar nieuwe broednesten. De initiatiefnemer uit Giessenburg wijst erop dat zes steken fataal kunnen zijn voor een kind en twaalf steken voor een volwassene.

De actie loopt tot en met mei. Belangstellenden kunnen contact opnemen via joopverbeeth@gmail.com.